ایران چگونه نسخه تجزیهطلبان و دلتافورس را همزمان پیچید؟
یکی از مهمترین دستاوردهای ایران در جنگ اخیر، به تحولات مرزهای غربی کشور و معادلات امنیتی شمال عراق بازمیگردد. جایی که همزمان با تشدید فشار نظامی بر هستههای مسلح تجزیهطلب، حضور نظامیان آمریکایی در عراق نیز با چالشهای جدی مواجه شد.
خنثیسازی مؤثر هستههای تجزیهطلب در شمال عراق و روند خروج کامل نیروهای نظامی آمریکا از این کشور، دو تحول مهمی هستند که میتوانند معادلات امنیتی غرب ایران را در سالهای آینده تحت تأثیر قرار دهند.
برای نزدیک به دو دهه، گروههای مسلح تجزیهطلب مستقر در شمال عراق بهعنوان یکی از ابزارهای فشار علیه ایران مورد استفاده قرار گرفته بودند. تحولات اخیر منطقه و شکلگیری یک میدان گسترده درگیری، فرصت جدیدی در اختیار نیروهای مسلح ایران قرار داد تا این تهدید مزمن را هدف قرار دهند. و همزمان فشار بر پایگاههای نظامی آمریکا در مجاورت مرزهای ایران را افزایش دهند.
پایان کار گروههای تجزیهطلب؛ از اهرم فشار خارجی تا عقبنشینی میدانی
با آغاز درگیریهای گسترده، تهران به مقامات اقلیم کردستان عراق هشدار داد که هرگونه تحرک گروههای تجزیهطلب علیه امنیت و مرزهای ایران با پاسخ نظامی مواجه خواهد شد.
در ادامه، مقرها و مواضع گروههای مسلحی مانند کومله هدف حملات موشکی و پهپادی قرار گرفتند. این حملات در ماههای اخیر در مناطقی از استانهای سلیمانیه و اربیل ادامه یافت. و فشار نظامی قابل توجهی بر این گروهها وارد کرد.
تداوم این فشارها موجب شد گروههایی که طی سالهای گذشته بهعنوان یکی از اهرمهای فشار علیه ایران فعالیت میکردند. بخشی از مواضع راهبردی خود را از دست داده و ناگزیر به عقبنشینی شوند.
در همین چارچوب، اظهارات دونالد ترامپ درباره ارسال سلاح به داخل ایران از مسیر برخی گروهها و همچنین حمایت وی از نقشآفرینی گروههای مسلح کرد در تحولات جنگ. بار دیگر موضوع ارتباط میان گروههای تجزیهطلب و راهبرد فشار خارجی علیه ایران را در کانون توجه قرار داد.
از این منظر، تضعیف ساختارهای مسلح مستقر در شمال عراق را میتوان یکی از مهمترین تحولات امنیتی در مرزهای غربی ایران دانست. تحولی که بخشی از ظرفیت فشار و نفوذ خارجی علیه تهران را محدود کرده است.
خروج آمریکا از عراق؛ فشار بر پایگاههای نظامی واشنگتن
در کنار مقابله با گروههای تجزیهطلب، بخش دیگری از فشار نظامی ایران متوجه پایگاههای آمریکا در خاک عراق شد.
در روزهای ابتدایی جنگ، نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران با انجام عملیاتهایی علیه مواضع آمریکا، پایگاههای نظامی این کشور در عراق را هدف قرار داد. بر اساس گزارشهای مطرحشده، یکی از این حملات پایگاه نیروهای ویژه آمریکایی موسوم به دلتافورس در شمال عراق را هدف قرار داد.
ادامه حملات و افزایش ناامنی پیرامون پایگاههای آمریکا، شرایط حضور نظامیان این کشور در عراق را دشوارتر کرد. این روند در نهایت در شرایطی ادامه یافت که واشنگتن تصمیم خود برای پایان دادن به حضور نظامی در عراق را اعلام کرد.
بر اساس اعلام رسمی آمریکا، خروج تمامی نیروهای نظامی این کشور از عراق تا ۳۰ سپتامبر ۲۰۲۶ نهایی خواهد شد. نخستوزیر عراق نیز پس از دیدار با دونالد ترامپ در کاخ سفید، پایان حضور نظامی آمریکا در عراق تا پایان سپتامبر را تأیید کرده است.
گزارشهای میدانی درباره انتقال برخی تجهیزات و سامانههای دفاعی آمریکا از جمله سامانههای پاتریوت از منطقه اربیل نیز نشانهای از آغاز روند عملی خروج تجهیزات نظامی آمریکا از عراق عنوان شده است.
دلتافورس و پاتریوت؛ چرا پایگاههای آمریکا در عراق تحت فشار قرار گرفتند؟
یکی از ابعاد مهم این تحولات، قرار گرفتن پایگاههای نیروهای آمریکایی و سامانههای دفاعی آنها در معرض حملات ایران بود. حضور نیروهای ویژه آمریکا، از جمله دلتافورس، در کنار سامانههای پدافندی مانند پاتریوت و C-RAM، قرار بود سطح بالایی از حفاظت را برای پایگاههای واشنگتن در عراق فراهم کند.
با این حال، افزایش حملات علیه مواضع آمریکا، هزینه و ریسک ادامه این حضور را افزایش داد. و در نهایت موضوع خروج نیروهای آمریکایی از عراق به یکی از تصمیمهای مهم واشنگتن تبدیل شد.
جمعبندی؛ تغییر معادلات امنیتی غرب ایران
تحولات مربوط به تجزیهطلبان در شمال عراق و خروج آمریکا از عراق را میتوان دو بخش مرتبط از یک تحول بزرگتر در معادلات امنیتی منطقه دانست.
ایران از یک سو با افزایش فشار نظامی بر گروههای مسلح تجزیهطلب، تلاش کرد تهدیدات مستقر در نزدیکی مرزهای غربی خود را محدود کند. و از سوی دیگر، با هدف قرار دادن مواضع و پایگاههای آمریکا، هزینه حضور نظامی واشنگتن در همسایگی خود را افزایش داد.
در صورت تحقق کامل برنامه اعلامشده برای خروج نیروهای آمریکایی تا پایان سپتامبر ۲۰۲۶. این تحول میتواند یکی از مهمترین تغییرات امنیتی سالهای اخیر در غرب ایران باشد.
به این ترتیب، جنگ اخیر تنها به مقابله مستقیم با دشمن محدود نماند؛ بلکه از دل آن، روندهایی شکل گرفت. که میتواند بر وضعیت گروههای مسلح مخالف ایران و همچنین حضور نظامی آمریکا در کشورهای همجوار تأثیر بلندمدت بگذارد.
بازدیدها: 0
پایگاه اطلاع رسانی هیات رزمندگان اسلام هیات رزمندگان اسلام , سایت هیات رزمندگان اسلام , پایگاه اطلاع رسانی هیات رزمندگان اسلام , هیات , سایت هیات , هیئت رزمندگان , هیئت رزمندگان اسلام








