بازخوانی تاریخ | بازگشت شکوهمندانه امام خمینی(ره) به ایران

بازخوانی تاریخ | بازگشت امام خمینی(ره) به ایران و سخنرانی‌های تاریخی در فرودگاه مهرآباد و بهشت زهرا

بازگشت تاریخی امام خمینی(ره) به ایران در ۱۲ بهمن ۱۳۵۷، یکی از سرنوشت‌سازترین لحظات تاریخ معاصر ایران به‌شمار می‌آید. بازگشتی که با تهدیدها، تردیدها و نگرانی‌های فراوان همراه بود. بسته شدن فرودگاه‌ها به دستور شاپور بختیار و فضای امنیتی حاکم بر کشور، بر این نگرانی‌ها افزوده بود. با این حال، امام خمینی با آرامش و اطمینانی مثال‌زدنی، بدون کمترین نشانه‌ای از اضطراب، عزم بازگشت به وطن کرد.

روایت صادق طباطبایی از پرواز تاریخی امام

مرحوم دکتر صادق طباطبایی، از همراهان امام در پرواز بازگشت، ساعات پرالتهاب آن پرواز تاریخی را چنین روایت می‌کند:

با آغاز پرواز، شور و هیجانی عجیب فضای هواپیما را فرا گرفته بود. بسیاری از همراهان سال‌ها دور از وطن بودند. به توصیه امام، غذای همه مسافران یکسان بود. پس از مدتی، بخشی از بالای هواپیما برای استراحت امام آماده شد. ایشان به نماز مشغول بودند و آرامشی عمیق در رفتارشان دیده می‌شد.

در میانه پرواز، امام اجازه دادند خبرنگار و فیلم‌بردار شبکه دوم تلویزیون آلمان برای گفت‌وگویی کوتاه حضور یابند. آنان تصاویری از عبادت امام ثبت کردند و چند سؤال نیز مطرح شد. در همان ساعات، یادداشتی حاوی دعایی برای رفع اضطراب به امام داده شد که ایشان بدون مطالعه، آن را کنار گذاشتند؛ رفتاری که نشان‌دهنده طمأنینه و توکل کامل ایشان بود.

حتی در موضوعی ساده مانند بیدار نکردن حاج احمدآقا برای نماز، امام با دقت به حق شخصی و نظم اخلاقی توجه داشتند. این جزئیات، تصویر روشنی از شخصیت آرام و استوار امام در حساس‌ترین لحظات تاریخ ارائه می‌دهد.

ورود امام خمینی(ره) به ایران در ۱۲ بهمن ۵۷

سرانجام پس از ۱۴ سال تبعید، امام خمینی(ره) صبح ۱۲ بهمن ۱۳۵۷، حدود ساعت ۹:۳۰، در میان استقبال میلیونی مردم وارد فرودگاه مهرآباد تهران شدند. این استقبال، نماد پیوند عمیق ملت با رهبری انقلاب اسلامی بود.

سخنرانی امام در فرودگاه مهرآباد

امام خمینی در نخستین سخنرانی خود پس از ورود به ایران، با تشکر از اقشار مختلف مردم، بر نقش «وحدت کلمه» در پیروزی انقلاب تأکید کردند و هشدار دادند که خطر نفوذ بیگانگان همچنان وجود دارد. ایشان سقوط رژیم پهلوی را گامی نخست دانسته و پیروزی نهایی را در قطع کامل دست اجانب از کشور معرفی کردند.

امام تصریح کردند که هرگونه تلاش برای احیای سلطنت یا بازگرداندن شاه، خیالی باطل است و ملت ایران اجازه تکرار گذشته را نخواهد داد.

سخنرانی تاریخی امام خمینی(ره) در بهشت زهرا(س)

پس از مراسم فرودگاه، امام خمینی(ره) به بهشت زهرا(س) رفتند و در جمع مردم، یکی از صریح‌ترین و تاریخی‌ترین سخنرانی‌های خود را ایراد کردند.

اعلام غیرقانونی بودن دولت بختیار

امام در این سخنرانی، با استناد به مبانی حقوقی و مردمی، دولت شاپور بختیار را غیرقانونی اعلام کردند و فرمودند:

مجلسی که بدون رأی و رضایت مردم تشکیل شده باشد، فاقد مشروعیت است و دولتی که از چنین مجلسی برخیزد، غیرقانونی خواهد بود.

نقد عملکرد رژیم پهلوی

ایشان با اشاره به وضعیت فرهنگی و اجتماعی کشور، به گسترش مراکز فساد، وابستگی اقتصادی، تخریب کشاورزی و پیامدهای مخرب اصلاحات ارضی پرداختند و تأکید کردند که این سیاست‌ها ایران را به بازاری وابسته برای قدرت‌های خارجی تبدیل کرده است.

اعلام تشکیل دولت اسلامی

امام خمینی در بخش پایانی سخنرانی، با صراحت تاریخی اعلام کردند:

«من دولت تعیین می‌کنم؛ من به پشتیبانی این ملت دولت تعیین می‌کنم.»

این جمله، نقطه عطفی در روند سقوط نهایی رژیم پهلوی و تثبیت رهبری انقلاب اسلامی بود.

اقامت امام پس از ۱۲ بهمن

پس از پایان سخنرانی، امام با هلی‌کوپتر از بهشت زهرا خارج شدند و پس از اقامه نماز، به‌طور موقت در منزل یکی از بستگان در خیابان ولیعصر اقامت کردند. شب ۱۳ بهمن، امام به مدرسه رفاه و سپس به مدرسه علوی منتقل شدند و تا ۱۰ اسفند ۱۳۵۷ در همان‌جا اقامت داشتند.

با اعلام محل اقامت، سیل جمعیت برای دیدار با امام روانه مدرسه علوی شد. کمیته استقبال، ساعات مشخصی را برای دیدار مردان و زنان تعیین کرد تا نظم و امنیت حفظ شود.

منابع

• صحیفه امام، ج ۶، ص ۸–۹

• صحیفه امام، ج ۶، ص ۱۳–۱۹

• خاطرات سیاسی–اجتماعی دکتر صادق طباطبایی، ج ۳، ص ۲۱۳–۲۱۴

بازدیدها: 1