پایگاه اطلاع رسانی هیات رزمندگان اسلام هیات رزمندگان اسلام , سایت هیات رزمندگان اسلام , پایگاه اطلاع رسانی هیات رزمندگان اسلام , هیات , سایت هیات , هیئت رزمندگان , هیئت رزمندگان اسلام
رهبر شهید انقلاب هر سال دیداری داشت که خیلی‌ها از آن خبر نداشتند. این دیدار اختصاصی با مداحان و شاعران اهل‌بیت (ع) بود. در آن دیدار، برای این هنر چارچوب و معیار مشخص تعیین می‌کرد. همین تداوم سال‌به‌سال ما را به یک نتیجه رساند. اگر قرار است یک سری هفتگی درباره مداحی و ستایشگری بسازیم، نقطه شروع طبیعی‌اش همین‌جاست.
ریشه مداحی و ستایشگری در فرهنگ ما
مداحی ریشه‌ای دیرینه در فرهنگ ما دارد. از دیرباز، شاعران و مداحان با استفاده از اشعار، سیره و رفتار اهل‌بیت (ع) را به مردم منتقل کرده‌اند. آنان این کار را با زبانی هنری و تأثیرگذار انجام داده‌اند. همچنین این سنت یکی از عوامل مهم در ترویج و تثبیت اندیشه دینی در تاریخ ایران بوده است.
اما در میان همه بزرگانی که به این عرصه پرداخته‌اند، رهبر شهید انقلاب جایگاه ویژه‌ای داشت. هر سال، به‌طور رسمی و مستمر، دیداری اختصاصی با مداحان و شاعران اهل‌بیت (ع) برگزار می‌کرد. دیدارهای ایشان فقط یک تشریفات نبود. بلکه فرصتی برای تبیین جایگاه هیئت و تذکر درباره مسائل روز بود.
چرا از سخنان رهبر شهید شروع می‌کنیم
دلیل ما برای شروع از سخنان ایشان ساده است. ایشان سال‌به‌سال این مسیر را پیگیری کردند. در دیدار با مداحان نیز درباره ابعاد مختلف این عرصه سخن گفتند.
هر بار یک کلیدواژه یا مفهوم تازه مطرح می‌کرد. این مفهوم نیاز به تعریف، تبیین و مصداق‌سازی داشت. تنها در این صورت، جامعه ستایشگری می‌توانست آن را در عمل به‌کار ببرد. این تداوم و دقت، میراثی روشن و قابل استناد باقی گذاشته است. چنین میراثی می‌تواند نقطه شروع طبیعی این سری هفتگی باشد.
هشدار درباره آسیب‌های مداحی
یکی از دغدغه‌های اصلی ایشان، حفظ اصالت مداحی در برابر آسیب‌های تازه بود. ایشان بارها هشدار می‌دادند. نباید مداحی را صرفاً برای جلب رضایت مخاطب جوان به سمت آهنگ‌ها و سبک‌های نامتناسب کشاند. این آهنگ‌ها با شأن مدح و مرثیه اهل‌بیت (ع) تناسب ندارند.
از نگاه ایشان، این موضوع صرفاً یک بحث سلیقه‌ای نیست. بلکه یک بحران هویتی است. گاهی نورپردازی و تجهیزات صوتی به‌جای تأمل در مصیبت در اولویت قرار می‌گیرد. گاهی مداح به‌جای تبیین مقام اهل‌بیت (ع) مانند یک هنرمند روی صحنه رفتار می‌کند. در این حالت، هیئت از یک مکتب تربیتی به یک نمایش تبدیل می‌شود.
در کنار این هشدار، ایشان درباره بی‌توجهی به مسائل جهان اسلام هم تذکر می‌دادند. سکوت در برابر ظلم را هم مورد تذکر قرار می‌دادند. به نظر ایشان، مداحی باید ابزاری برای ترویج دین باشد. همچنین باید ابزاری برای آگاهی‌بخشی نسبت به مسائل انقلابی باشد. مداحی فقط یک آیین احساسی نیست.
نقش تبیین در مداحی و ستایشگری
نکته دیگری که ایشان بنیان گذاشتند، نقش «تبیین» در مداحی بود. از نگاه ایشان، حضرت زهرا (س) در روزگار خودش حقایق روز را برای مردم بیان و روشن کرد. مداح اهل‌بیت (ع) هم باید همین مسیر را ادامه دهد.
یعنی مداح فقط یک شعر یا مرثیه نمی‌خواند. بلکه باید حقیقتی را برای مخاطب امروز توضیح دهد و روشن کند.
به همین دلیل، ایشان از جامعه ستایشگری خواسته‌های جدی داشتند. یکی از آن‌ها شناخت درست از جایگاه اهل‌بیت (ع) بود. خواسته دیگر پرهیز از هرگونه تحریف یا بدعت بود. همچنین توجه به معرفی و تکریم پیشکسوتان این عرصه را در زمان حیاتشان می‌خواستند.
مداحی و ستایشگری؛ این فقط شروع ماجراست
اما این فقط شروع ماجراست. رهبری هر سال، سال‌ها پشت سر هم، وقتش را برای یک موضوع می‌گذارد. بنابراین روشن است که نمی‌شود این موضوع را در یک مطلب جمع کرد.
مداحی چیست؟ مداح چه جایگاهی دارد؟ مرز بین مکتب‌بودن و نمایش‌بودن کجاست؟ هر کدام از این سؤال‌ها یک دنیای جداگانه است.
بازدیدها: 3
