جایگاه حضرت فاطمه و حضرت مریم در آیات و روایات

فاطمه زهرا معمای ناشناخته

خانه / پیشنهاد ویژه / فاطمه زهرا معمای ناشناخته

غیر از این نیست که فاطمه، فاطمه نامیده شد، به خاطر اینکه خلق از شناخت و معرفت او بریده شده اند

فاطمه زهرا معمای ناشناخته

هیات: رهبر فرزانه انقلاب، امام خامنه ای حفظه الله در مورد حضرت زهرای مرضیه سلام الله علیها می فرمایند: «دخت گرامی رسول اکرم صلی الله و علیه و آله و سلم معمای ناشناخته ذهن و معارف بشری است. »

همچنین درباره این وجود مقدس و سراپا نور روایت است: «عَنْ أَبِی عَبْدِاللَّهِ علیه السلام أَنَّهُ قَالَ: إِنمَا سُمِّیتْ فَاطِمَهَ لِأَنَّ الْخلْقَ فطِمُوا عَنْ مَعْرِفَتِهَا؛همانا فاطمه، فاطمه نامیده شد؛ چراکه خلق از شناخت و معرفت او بریده شده اند. »؛

اگرچه زبان لال، ذهن کور و معرفت ناچیز از فهم این معناست و نوشتن درباره ایشان، بسیار دشوار است.

آب دریا را اگر نتوان کشید

هم به قدر تشنگی باید چشید

فاطمه زهرا معمای ناشناخته
فاطمه زهرا معمای ناشناخته

با توسل به کلام نورانی اهل بیت علیهم السلام فقط چند مورد از مواردی را که ثابت می کند حضرت زهرا علیه السلام  معمای ناشناخته ذهن و فکر بشر است، به اختصار شرح داده می شود:

۱- «عنْ أَبِی عَبْدِاللَّهِ علیه السلام أَنَّهُ قَالَ فی (إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِی لَیلَهِ الْقَدْرِ): اللَّیلَهُ فَاطِمَهُ وَ الْقَدْرُ اللَّهُ فَمَنْ عَرَفَ فَاطِمَهَ حَقَّ مَعْرِفَتِهَا فَقَدْ أَدْرَک لَیلَهَ الْقَدْرِ وَ إِنَّمَا سُمِّیتْ فَاطِمَهَ لِأَنَّ الْخَلْقَ فُطِمُوا عَنْ مَعْرِفَتِهَا؛امام صادق علیه السلام می فرمایند: منظور از «لیله» در سوره قدر، فاطمه و منظور از قدر، الله است، پس هر کسی فاطمه را شناخت، آن گونه که سزاوار شناختن است، به درستی که شب قدر را درک کرده است و غیر از این نیست که فاطمه، فاطمه نامیده شد، به خاطر اینکه خلق از شناخت و معرفت او بریده شده اند. »

وقتی حضرت زهراسلام الله علیه شب قدر است و شب قدر بهتر از هزار ماه، چه کسی می تواند این معما را حل کند که آن حضرت کیست؟

۲- در «صحیح بخاری» آمده است که رسول خداصلی الله و علیه و آله و سلم می فرمایند: «فَاطِمَهَ بَضْعَهٌ مِنِّی مَنْ أَغْضَبَهَا فَقَدْ أَغْضَبَنِی؛ فاطمه پاره تن من است؛ هر کسی او را غضبناک کند، مرا خشمگین کرده است.»

جالب است بدانیم که این حدیث شریف در میان بزرگان اهل سنت معتبر است و حتی نقّاد متعصبی همچون «ذهبی » نیز نتوانسته است آن را نپذیرد و همگان این حدیث را از طرف نبی مکرم اسلام(ص) قطعی الصدور می دانند. پیامبری که طبق نص صریح قرآن: (وَ ما ینْطِقُ عَنِ الْهَوی * إِنْ هُوَ إِلَّا وَحْیٌ یوحی)؛ «و هیچ گاه از روی هوای نفس سخن نمی گوید؛ بلکه تنها آیات و کلماتی را بیان می کند که به او وحی شده است.»

بر اساس آیه (إِنَّ الَّذِینَ یؤْذُون اللَّه وَ رَسُولَهُ لَعَنهَمُ اللَّهُ فی الدُّنْیا وَ الاَخِرَهِ وَ أَعَدَّ لهَمْ عَذَابًا مُّهِیناً)؛ «آنها که خدا و پیامبرش را آزار می دهند، خداوند آنها را از رحمت خود در دنیا و آخرت دور می سازد، و برای آنان عذاب خوارکننده ای آماده کرده است. » اذیت و آزار به پیامبرصلی الله و علیه و آله و سلم ظلم به خداوند و مستوجب لعن است و آزاردهنده به عذاب خوارکننده ای وعید داده شده است.

انسانی که به مرتبه ای می رسد که به خشم درآوردن او همانند به غضب درآوردن رسول خداصلی الله و علیه و آله و سلم است، کیست و دارای چه مقامی است؟ با این معنا، او همان معمای ناشناخته ذهن و فکر بشری نیست؟

۳- در تفسیر «اطیب البیان» از امام حسن عسگری علیه السلام نقل شده است: «نَحنُ حُجَجُ اللَّهِ عَلَی خَلْقِهِ وَ جَدَّتُنَا فَاطِمَهُ حُجَّهُ اللَّهِ عَلَینَا؛ما (ائمه معصومین) حجت خداوند بر مخلوقات هستیم و جده ما فاطمه زهرا سلام الله علیها حجت خداوند بر ماست. » چگونه و چرا حضرت زهرا سلام الله علیها بر ائمه علیهم السلام حجت الهی می باشد؟ چه کسی می تواند ادعا کند که به حقیقت کلمه معنای این حدیث شریف و این مقام عظیم را می فهمد؟

۴- امام زمان عجل الله تعالی فرجه الشریف می فرمایند: «اِنَّ لِی فِی ابْنَهِ رَسولِ اللَّه أُسوَهً حَسَنَهً در دختر رسول خدا صلی الله و علیه و آله و سلم برای من سرمشق و الگویی نیکوست. » پیرامون این حدیث شریف تفاسیر بسیاری بیان شده است که هر کدام بیان کننده بخشی از این حقیقت اند. آیا به حقیقت کلمه کسی می تواند بگوید که:

وقتی قرآن کریم، پیامبر صلی الله و علیه و آله و سلم را اسوه حسنه و الگوی نیکو معرفی می کند؛ چرا منجی عالم بشریت عجل الله و تعالی فرجه الشریف حضرت زهرا سلام الله و علیها را برای خود سرمشق و الگوی حسنه انتخاب کرده است؟

۵- یکی از کنیه های حضرت زهرا سلام الله علیها «امّ ابیها»؛ یعنی مادر پدرش، می باشد. پیرامون معنای این کنیه نظریه ها و احتمالات زیادی داده شده است، از جمله حضرت آیت الله سید محمدحسن میرجهانی طباطبایی رحمه الله که مراتب علم و روحانیت وی بر بزرگان پوشیده نیست، در کتاب «جنّه العاصمه» پس از مقدمه ای دقیق، ده وجه در این باره بیان می کند. معانی حیرت آوری از خلقت اولیه، نورانیت این وجود مقدس و عصمت کلیه الهی بودن؛ ولی دقیق تر آن است که در ابتدای بیان این معانی، عجز و ناتوانی خود را از درک معنای این معما بیان می کند و می گوید: «و اما از آنچه که در معنای آن شرح داده شده، وجوهی برای تکنیه عصمت کبری سلام الله علیها به ام ابیها احتمال داده می شود بر وجه استحسان، نه حکومت و تسجیل. و الله و رسوله و اوصیاء الرسول اعلم.

با این بیان، آیا آن حضرت معمای ناشناخته ذهن و فکر بشری نیستند؟

غیر از این نیست که فاطمه، فاطمه نامیده شد، به خاطر اینکه خلق از شناخت و معرفت او بریده شده اند

۶- (إِنَّا أَعْطَینَاک الْکوْثَرَ * فَصَلِّ لِرَبِّک وَ انْحَرْ * إِنَّ شانِئَک هوَ الْأَبْترُ)؛ «محققاً ما به تو خیر کثیر دادیم، پس به شکرانه اش برای پروردگارت نماز بخوان و قربانی کن! و بدان که همانا شماتت گو و دشمن تو ابتر و بلا عقب است.»

در شأن نزول این سوره مفسرین اتفاق نظر دارند وقتی نازل شد که پسران پیامبرصلی االه و علیه و آله و سلم از دنیا می رفتند و دشمنان حضرت، ایشان را «ابتر» نام نهادند و این باعث ناراحتی آن وجود گرامی گردید تا اینکه خداوند برای تسلای دل حضرت، سوره کوثر را نازل فرمود.

یعنی کوثر (فاطمه سلام الله علیها) که ما به تو عنایت کردیم، همانی است که باعث می شود تو ابتر نباشی و این معنا بالبداهه و با موازنۀ مفهوم کلمۀ ابتر با تسلای خداوند به پیامبرصلی االه و علیه و آله و سلم که خود آنها ابتر هستند، نه تو، معلوم می شود. و اما وقتی خداوند متعال در قرآن کریم دنیا و ما فیها را متاع قلیل معرفی می کند؛ (قُلْ مَتاعُ الدُّنْیا قَلیلٌ)؛ حضرت زهراسلام الله علیها کیست که حتی در مقایسه با پیامبری که رحمه للعالمین و (لَعَلی خُلُقٍ عَظیمٍ) است، باز هم می تواند خیر کثیر باشد؟ آیا معمای ناشناختۀ ذهن و فکر بشری نیست؟

فاطمه زهرا معمای ناشناخته
فاطمه زهرا معمای ناشناخته

۷- در حدیث شریف کساء، وقتی آن پنج وجود مقدس علیهم السلام دور هم جمع شدند، پیامبرصلی االه و علیه و آله و سلم هنگام دعا از ضمیر «هم» استفاده فرموده، به درگاه خداوند عرضه داشتند: «اللَّهُمَّ إِنَّ هَؤُلَاءِ أَهْلُ بَیتِی وَ خَاصَّتِی وَ حَامَّتِی لَحمُهُم لَحمِی وَ دَمهُم دَمی…» و البته همان طور که روشن است، این از قواعد زبان عربی است که اگر در جمع مردان، مؤنث وجود داشته باشد، گوینده از ضمیر مذکر استفاده می کند.

اما شگفت آور و غیر قابل فهم است که چرا وقتی حضرت حق جلَّ جَلاله در مقام مباهات می خواهد اهل کساء را به ملائکه معرفی فرماید، حضرت زهراسلام الله علیها را محور قرار می دهد و می فرماید: «هُم فَاطِمَهُ وَ اَبُوهَا وَ بَعلُهَا وَ بَنُوهَا.»

چه کسی می تواند چرایی این خطاب را بفهمد؟! کیست ادعا کند که به حقیقت کلمه توانسته توجیه قطعی برای محوریت حضرت فاطمه سلام الله علیها در این خطاب پیدا کرده است؟

۸- امام باقر علیه السلام می فرمایند: «وَ لَقَدْ کانَتْ (صلَوَاتُ اللَّهِ عَلَیهَا) طَاعَتُهَا مَفْرُوضَهً عَلَی جَمِیعِ مَنْ خَلَقَ اللَّهُ مِنَ الْجنِّ، وَ الْإِنسِ، وَ الطیرِ، وَ الْبَهَائِمِ، وَ الْأَنْبِیاءِ، وَ الْمَلَائِکه؛ اطاعت از حضرت فاطمه سلام الله علیها بر تمامی آفریدگان خدا، از جن و آدمیان، پرندگان و وحوش، پیامبران و فرشتگان، واجب است. »

– چرا اطاعت جمیع آفرینش از حضرت زهراسلام الله علیها واجب است؟

– اطاعت پیامبران گذشته علیهم السلام که در زمان حضرت زهرا سلام الله علیها نبوده اند، به چه معناست؟

۹- در زیارتنامه حضرت می خوانیم «یا مُمْتَحَنَهُ امْتَحَنَک اللَّهُ الَّذِی خَلَقَک قَبْلَ أَنْ یخْلُقَک فَوَجَدَک لِمَا امتَحَنَک صَابِرَهً؛ ای امتحان شده ای که امتحان نموده است تو را خدایی که خلق کرد تو را قبل از اینکه خلق کند تو را؛ پس تو را صابر یافت برای آنچه که امتحانت نمود. » امتحان قبل از خلقت و صابره یافتن حضرت به چه معناست؟

الله اکبر از این همه رمز و راز. با چنین اوصافی آیا حضرت زهرا سلام الله علیها معمای ناشناخته ذهن و فکر بشری نیست؟

پس حقیقتاً باید گفت: «الْخَلْقَ فُطِمُوا عَنْ مَعْرِفَتِهَا

منبع: پایگاه اطلاع رسانی حوزه

پایگاه اطلاع رسانی هیات رزمندگان اسلام

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *