دعای سحر(صوت، متن و ترجمه)
دعای سحر عنوانی عام برای دعاهایی است که در سحرهای ماه رمضان خوانده میشود. مشهورترین آنها دعایی است که امام رضا علیه السلام از امام باقر علیه السلام نقل کرده است و با عبارت «اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ بَهَائِكَ بِأَبْهَاهُ وَ كُلُّ بَهَائِكَ بَهِيٌّ» آغاز میشود. این دعا در کتاب مفاتیح الجنان[۱] آمده و شیعیان آن را در سحرهای ماه رمضان میخوانند. شرحهایی بر دعای سحر نوشته شده است که شرح دعای سحر امام خمینی رحمة الله علیه از آنها است. این دعا به دعای بهاء نیز مشهور است.
سند
دعای سحر عنوان عام دعاهایی است که در سحرهای ماه رمضان خوانده میشود. مشهورترین دعای سحر، دعایی است که امام رضا علیه السلام از امام محمدباقر علیه السلام نقل کرده است و سید بن طاووس در اقبال الاعمال[۲] سند این دعا را از طریق شیخ طوسی به علی بن حسن فضال، و ابن ابی قرّه رسانده و در ضمن اعمال سحرهای ماه رمضان آورده است. همچنین مجلسی در بحارالانوار[۳] و زاد المعاد[۴] و شیخ عباس قمی در مفاتیح الجنان[۵] دعای سحر را نقل کردهاند.
جایگاه دعای سحر
ایوب بن یقطین نامهای به امام رضا علیه السلام نوشت و از او خواست که درستی این دعا را بیان کند. امام به او نوشت:
آری این دعا، دعای امام باقر علیه السلام در سحرهای ماه رمضان است. پدرم از جدش امام باقر نقل کرد که: «اسم اعظم خداوند، در این دعاست. پس هرگاه دعا کردید، در دعا بکوشید؛ چرا که آن از دانش نهفته است و آن را جز از اهلش، از دیگران پنهان بدارید. منافقان، تکذیب کنندگان، و منکِران اهل آن نیستند و این، دعای مباهله است.»[۶]
زمان قرائت
همانطور که در روایت امام رضا علیه السلام[۷] آمده، زمان قرائت این دعا سحرهای ماه رمضان است و شیعیان این دعا را بهصورت فردی در سحرهای این ماه میخوانند و در سحرهای ماه رمضان این دعا از رادیو و تلویزیون ایران پخش میشود.
مضامین
دعای سحر در ۲۳ بند با عبارت «اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ» شروع میشود و از خداوند به حق زیبایی، جمال، جلال، عظمت، نور، رحمت، سخنان، کمال، اسماء، عزّت، مشیّت، قدرت، علم، قول، خواستهها، مراتب شرف، سلطنت، فرمانروایی، مقام بلند، احسان قدیم، آیات و شأن و جبروت او درخواست میکند. و سپس میگوید: پروردگارا، از تو درخواست میکنم به آنچه که هرگاه از تو به آن طلب کنم اجابتم میکنی، پس ای خدا، اجابتم کن. و در پایان دعا آمده است: «آنگاه هر حاجت كه دارى از خدا بخواه،كه بهیقین برآورده خواهد شد».
شرحها
برای دعای سحر شرحهایی نوشته شده است:
شرح دعای سحر، شیخ محمد صالح بن میرزا فضلالله مازندرانی حائری؛
شرح دعای سحر، محمد بن سلیمان تنکابنی؛
شرح دعای سحر، مولی هدایت الله بن محمدحسین آشتیانی، به زبان فارسی؛[۸]
شرح دعای سحر، امام خمینی.
معارف الهی، احمد زمردیان.
متن و ترجمه دعای سحر
اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ بَهَائِكَ بِأَبْهَاهُ وَ كُلُّ بَهَائِكَ بَهِيٌّ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِبَهَائِكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ جَمَالِكَ بِأَجْمَلِهِ وَ كُلُّ جَمَالِكَ جَمِيلٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِجَمَالِكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ جَلالِكَ بِأَجَلِّهِ وَ كُلُّ جَلالِكَ جَلِيلٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِجَلالِكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ عَظَمَتِكَ بِأَعْظَمِهَا وَ كُلُّ عَظَمَتِكَ عَظِيمَةٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِعَظَمَتِكَ كُلِّهَا اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ نُورِكَ بِأَنْوَرِهِ وَ كُلُّ نُورِكَ نَيِّرٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِنُورِكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ رَحْمَتِكَ بِأَوْسَعِهَا وَ كُلُّ رَحْمَتِكَ وَاسِعَةٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِرَحْمَتِكَ كُلِّهَا اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ كَلِمَاتِكَ بِأَتَمِّهَا وَ كُلُّ كَلِمَاتِكَ تَامَّةٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِكَلِمَاتِكَ كُلِّهَا.
خدايا از تو درخواست مىكنم به حق زيباترين مرتبه از زيبايىات،و همه مراتب زيبايىات زيباست،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب زيبايىات.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق نيكوترين مرتبه از جمالت،و همه مراتب جمال تو نيكوست،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب جمالت.خدا از تو درخواست مىكنم به حق برجستهترين مرتبه از جلالت،و همه مراتب جلال تو برجسته است خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب جلالت.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق بالاترين مرتبه از عظمتت،و همه مراتب عظمتت عظيم است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب عظمتت.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق نورانىترين مرتبه از نورت،و همه مراتب نور تو نورانى است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب نورت.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق گستردهترى مرتبه از رحمتت،و همه مراتب رحمتت گسترده است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب رحمتت.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق كاملترين مرتبه از مراتب كلمات،و همه مراتب كلماتت كامل است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب كلماتت.
اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ كَمَالِكَ بِأَكْمَلِهِ وَ كُلُّ كَمَالِكَ كَامِلٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِكَمَالِكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ أَسْمَائِكَ بِأَكْبَرِهَا وَ كُلُّ أَسْمَائِكَ كَبِيرَةٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِأَسْمَائِكَ كُلِّهَا اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ عِزَّتِكَ بِأَعَزِّهَا وَ كُلُّ عِزَّتِكَ عَزِيزَةٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِعِزَّتِكَ كُلِّهَا اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ مَشِيَّتِكَ بِأَمْضَاهَا وَ كُلُّ مَشِيَّتِكَ مَاضِيَةٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِمَشِيَّتِكَ كُلِّهَا اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ قُدْرَتِكَ بِالْقُدْرَةِ الَّتِي اسْتَطَلْتَ بِهَا عَلَى كُلِّ شَيْءٍ وَ كُلُّ قُدْرَتِكَ مُسْتَطِيلَةٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِقُدْرَتِكَ كُلِّهَا اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ عِلْمِكَ بِأَنْفَذِهِ وَ كُلُّ عِلْمِكَ نَافِذٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِعِلْمِكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ قَوْلِكَ بِأَرْضَاهُ وَ كُلُّ قَوْلِكَ رَضِيٌّ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِقَوْلِكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ مَسَائِلِكَ بِأَحَبِّهَا إِلَيْكَ وَ كُلُّهَا [وَ كُلُّ مَسَائِلِكَ] إِلَيْكَ حَبِيبَةٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِمَسَائِلِكَ كُلِّهَا.
خدايا از تو درخواست مىكنم به حق كاملترين مرتبه از كمالت و همه مراتب كمالت كامل است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب كمالت.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق بزرگترين مرتبه از نامهايت،و همه مراتب نامهايت بزرگ است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب نامهايت خدايا از تو درخواست مىكنم به حق عزيزترين مرتبه از عزّتت و همه مراتب عزّتت عزيز است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب عزتت خدايا از تو درخواست ميكنم به حق نافذترين مرتبه ارادهات و همه مراتب ارادهات نافذ است خدايا از تو درخواست ميكنم به حق همه مراتب ارادهات خدايا از تو درخواست ميكنم به حق قدرتت كه بر همه موجودات احاطه دارد و همه قدرتت بر تمام موجودات احاطه دارد خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب قدرتت،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق نافذترين مرتبه از مراتب علمت و همه مراتب علمت نافذ است، خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب علمت.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق پسنديدهترين مرتبه از گفتارت،و همه مراتب گفتار تو پسنديده است خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب گفتارت،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق محبوبترين مرتبه از خواسته هايت نزد تو،و همه مراتب خواستههايت محبوب است خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب خواستههايت.
اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ شَرَفِكَ بِأَشْرَفِهِ وَ كُلُّ شَرَفِكَ شَرِيفٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِشَرَفِكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ سُلْطَانِكَ بِأَدْوَمِهِ وَ كُلُّ سُلْطَانِكَ دَائِمٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِسُلْطَانِكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ مُلْكِكَ بِأَفْخَرِهِ وَ كُلُّ مُلْكِكَ فَاخِرٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِمُلْكِكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ عُلُوِّكَ بِأَعْلاهُ وَ كُلُّ عُلُوِّكَ عَالٍ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِعُلُوِّكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ مَنِّكَ بِأَقْدَمِهِ وَ كُلُّ مَنِّكَ قَدِيمٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِمَنِّكَ كُلِّهِ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ مِنْ آيَاتِكَ بِأَكْرَمِهَا وَ كُلُّ آيَاتِكَ كَرِيمَةٌ اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِآيَاتِكَ كُلِّهَا اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِمَا أَنْتَ فِيهِ مِنَ الشَّأْنِ وَ الْجَبَرُوتِ وَ أَسْأَلُكَ بِكُلِّ شَأْنٍ وَحْدَهُ وَ جَبَرُوتٍ وَحْدَهَا اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْأَلُكَ بِمَا تُجِيبُنِي [بِهِ] حِينَ أَسْأَلُكَ فَأَجِبْنِي يَا اللَّهُ.
خدايا از تو درخواست مىكنم به حق شريفترين مرتبه از شرفت،و همه مراتب شرف تو شريف است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب شرفت.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق پايدارترين مرتبه از سلطنتت و همه مراتب سلطنت تو پايدار است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق مراتب سلطنتت. خدايا از تو درخواست مىكنم به حق باافتخارترين مرتبه از فرمانروايىات و همه مراتب فرمانروايىات با افتخار است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب فرمانروايىات.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق برترين مرتبه از برترىات و همه مراتب برترىات برتر است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب برترىات.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق ديرينه ترين مرتبه از كرمت، و همه مراتب كرمت ديرينه است،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب كرمت.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق گرامىترين مرتبه از نشانههايت،و همه مراتب نشانههايت گرامى است.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق همه مراتب نشانههايت.خدايا از تو درخواست مىكنم به حق آنچه از جاه و جبروت كه در آنى،و از تو مىخواهم به حق هر جاه به تنهايى و به حق هر جبروت به تنهايى،خدايا از تو درخواست مىكنم به حق آنچه اجابت مىكنى مرا به آن هنگامى كه از تو درخواست مىكنم پس مرا اجابت كن اى خدا.
پی نوشت:
1- قمی، مفاتیح الجنان، دعای سحر معروف، ص۳۳۱ (در بخش اعمال ماه رمضان، قبل از دعای ابوحمزه ثمالی).
2- ابن طاووس، اقبال الاعمال، ص ۳۴۵
3- مجلسی، بحارالانوار، ج ۹۵، ص ۹۵ ـ ۹۳
4- مجلسی، زاد المعاد، ص ۹۰ ـ ۹۲
5- قمی، مفاتیحالجنان، ص ۳۳۴ ـ ۳۳۱
6- ابن طاووس، اقبال الاعمال، ص ۳۴۵
7- ابن طاووس، اقبال الاعمال، ص ۳۴۵
8- تهرانی، الذریعه، ج ۱۳، ص ۲۴۸
منابع
ابن طاووس، اقبال الاعمال، بیروت، چاپ اعلمی، ۱۴۱۷ق، ۱۹۹۶م.
مجلسی، محمدباقر، زادالمعاد، بیروت، چاپ علاءالدین اعلمی، ۱۴۲۳ق، ۲۰۰۳م.
قمی، عباس، مفاتیح الجنان، تهران، مرکز نشر فرهنگی رجاء، ۱۳۶۹ش.
آقا بزرگ تهرانی، الذریعه، جلد ۱۳، بیروت، دارالاضواء، ۱۳۷۸ق.
طوسی، محمد بن حسن، مصباح المتهجد، بیروت، چاپ علاءالدین اعلمی، ۱۴۱۸ق، ۱۹۹۸م.
کفعمی، ابراهیم بن علی، البلدالامین و الدّرع الحصین، بیروت: چاپ علاءالدین اعلمی، ۱۴۱۸ق، ۱۹۹۷م.
کفعمی، ابراهیم بن علی، المصباح، بیروت، چاپ علاءالدین اعلمی، ۱۴۱۴ق، ۱۹۹۴م.
صدر سید جوادی، احمد، دائره المعارف تشیع، تهران، جلد ۷، نشر شهید سعید محبی، ۱۳۸۰ش.
ویکی شیعه
پایگاه اطلاع رسانی هیات رزمندگان اسلام
Views: 1137